BUKET GÜZEL POLAT

Çağımızın en önemli sağlık sorunlarından biri şüphesiz obezite. Her geçen gün kilolu ve obez kişi sayısı artarken obezite cerrahisi de çok konuşulur oldu. Genel Cerrah Doç. Dr. Gül Bora obezite cerrahisi ile ilgili merak edilen soruları sizler için yanıtladı.

Obezite nedir?

Obezite, vücutta sağlığı bozacak ölçüde aşırı ve anormal yağ birikmesidir. Obezitenin hesaplanmasında boy ve kilo değeri üzerinden yapılan Vücut Kitle İndeksi (VKİ) değeri kullanılır. Vücut kitle indeksini, kilogram olarak ağırlığın, metre cinsinden boy uzunluğunun karesine bölünmesiyle elde ediyoruz. Vücut kitle indeksi (beden kitle indeksi) hesaplama değeri 30’un üzerinde olan kişiyi obez, 40’ın üzeri olan kişiyi ise morbid obez olarak kabul ediyoruz.

Obezite beraberinde hangi hastalıkları getiriyor?

Obezite sigaradan sonra en sık 2. kanser sebebidir. Obezite sadece kendisi değil beraberinde getirdiği hastalıklar sebebiyle de hayatı tehdit eden bir multisistemik hastalık. Obeziteye eşlik eden pek çok hastalık var. Bunlar arasında; Tip 2 diyabet, hipertansiyon, kalp damar hastalıkları, solunum problemleri, reflü, endokrin bozukluklar, kısırlık, kemiklerde dejenerasyon, eklem bozuklukları, safra taşı, karaciğer yağlanması, uyku apnesi, beyin kanaması-felç gibi problemler görülebilir. Bu sebeple obeziteyi önlemek ilk hedefimiz olmalı.

Her obezite hastası ameliyat olabilir mi?

Bugün için vücut kitle indeksi 30’un üzerinde olan kişileri obez olarak kabul ediyoruz. Ancak her obez hastayı ameliyat etmiyoruz. Vücut kitle endeksi 40’ın üzerinde olan ya da VKİ’i 35-40 arası olup Tip 2 diyabet hastalığı, hipertansiyon, eklem hastalıkları, uyku apnesi gibi yandaş hastalıklardan en az bir tanesi olan bireyler obezite cerrahisine adaydır. Ancak bu adaylardan 6 ay süreyle 2 kez diyet ve yaşam şekli değişikliği girişiminde bulunduğu halde başarılı olamamış ve son 2 yıldır bu kilosunda olan bireyleri ameliyat edebiliyoruz. Hayatında hiç diyet yapmamış ve direkt olarak ameliyat olmaya gelmiş bireyler ameliyat olamaz.

Obezite ameliyatının riskleri nedir?

Her ameliyatın olduğu gibi bu ameliyatların da kendine ait riskleri var tabi. Obezite cerrahisinde solunum problemleri, yara yeri enfeksiyonu, kanama gibi genel komplikasyonların yanı sıra kaçak, darlık gibi spesifik komplikasyonlar olabilir. Ancak bu komplikasyonların görülme oranı %1-3 gibi düşük oranlardır. Önemli olan kişiye ve ameliyata ait bu riskleri önceden belirlemek ve buna göre bir planlama yapıp gerekli önlemleri almaktır.

Obezite cerrahisinde ameliyat tipini neler belirliyor?

Kişinin kilosu, yaşam şekli, yeme alışkanlıkları ve midede reflü ya da mide fıtığı gibi bir durum olup olmaması ameliyat tipini belirlemede etkili oluyor. Ameliyat prosedürleri standart olsa da her hastaya aynı cerrahi girişimi yapmak mümkün değil. Her hasta baştan sona ayrıntılı bir şekilde değerlendirildikten sonra kişi için en doğru olan ameliyat tipini seçiyoruz.

Obezite ameliyatı sonrasındaki süreç nasıl ilerliyor?

Laparoskopik yani kapalı olarak yapılan bu ameliyatlar sayesinde hastanede yatış süresi oldukça kısa. 2-3 gün içerisinde hastalarımızı taburcu ediyoruz ve haftalık olarak değişen özel bir beslenme rejimi veriyoruz. Ameliyat sonrası ilk 2 hafta olası komplikasyonlar açısından hastayı yakından takip etmek önemli. Bundan sonrasında ise hastalarımızı 1. 3. 6. ve 12. aylarda rutin kontrollere çağırıyoruz. Bu kontrollerde ayrıntılı kan tahlilleri ve karın ultrasonografisi yaptırıyoruz. Ameliyat sonrası vitamin takviyesi her zaman vermiyoruz. Ancak kişinin ameliyat öncesinde bilinen bir vitamin eksikliği varsa ya da gastrik bypass gibi emilim bozan bir ameliyat yapılmışsa vermek gerekebilir.

Obezite ameliyatından sonra hastalar nelere dikkat etmeli?

Ameliyat sonrası kişilerin alkol ve asitli içecekler alması yasak. Bunun dışında kişi proteinden zengin beslenmeli ve aşırı karbonhidratlı şekerli içeceklerden uzak durmalı. Bol su içmek ve spor yapmak ameliyatın başarı oranını artıracak diğer önemli iki faktördür.

BUKET GÜZEL POLAT

buket.umt.p@hotmail.com